Khác với các phương tiện vận chuyển khác, trong công nghiệp bánh xe, bộ phận khóa và phanh hãm không dùng để làm giảm tốc độ di chuyển mà chỉ dùng để cố định xe đẩy. Chúng có tác dụng kìm giữ chuyển động xoay của bánh xe và cổ xoay, chèn ép gây ma sát giúp cố định hệ thống xe đẩy. Từ đó đảm bảo an toàn khi thao tác trên mặt sàn hoặc chống trôi khi phải dừng đỗ xe đẩy gần dốc.
Thông thường bánh xe có các kiểu phanh/ hãm/ khóa như sau:
|
1. Kiểu phanh đơn (phanh bên) bóp càng: Khi nhấn phanh sẽ làm 2 bên càng thép bị ép chặt vào nhau. Khi đó chân càng thép sẽ ép chặt vào bánh xe làm bánh xe không xoay được. Thường áp dụng cho các dòng bánh xe tải nhẹ (có càng thép mỏng). |
|
2. Kiểu phanh đơn (phanh bên) – khóa chuyển động tròn của bánh xe: Khi nhấn phanh, phần má phanh ở trên sẽ hạ xuống chạm vào bánh xe cản trở bánh xe chuyển động. Áp dụng nhiều cho dòng bánh xe công nghiệp tải vừa và nặng. |
|
3. Phanh kép (khóa toàn bộ): Má phanh sẽ tì lên bánh xe đồng thời phần cá sẽ khít với cổ xoay. Khi đó bánh xe sẽ bị khóa hoàn toàn: cả chuyển động tròn của bánh xe lẫn khả năng xoay hướng của cổ bi. Bộ phận tì lực có thể tì lực có thể bằng kim loại và có hình dáng có khác nhưng nguyên lý là tương tự nhau. |
|
4. Phanh gạt:Là một trong số biến thể của kiểu phanh kép – khóa toàn bộ. Loại phanh này do Nhật Bản phát minh và rất được ưa chuộng tại Việt Nam. Cũng là loại phanh duy nhất dùng cho bánh xe cố định:
|
|
5. Khóa chốt cổ xoay: Khóa chết cổ xoay của bánh xe dẫn hướng. Khi đó bánh xe dẫn hướng sẽ hoạt động như một bánh xe cố định. |
Một số kiểu khóa bánh xe khác:
Kiểu khóa đa chức năng
Một kiểu khóa của Bánh xe giáo
Khóa bằng chân tăng giảm
